Stilte & duisternis

Stilte & duisternis

Definitie: Verandering in het areaal stille, rustige en donkere gebieden.

Huidige staat

2

Ten aanzien van de aanwezigheid van stille, rustige en donkere gebieden wordt de huidige staat als matig gewaardeerd; er zijn weinig stille, rustige en donkere gebieden. Vooral in en rond bebouwd gebied en rond infrastructuur is sprake van lichtemissie en geluidsbelasting.

Referentiesituatie

2

Richting 2030 blijft - als gevolg van demografische ontwikkelingen en verdere economische groei - het oppervlak bebouwd gebied en de aanwezigheid van infrastructuur gestaag toenemen; hiermee nemen lichtvervuiling en geluidbelasting verder toe. Hier staat tegenover dat technologische ontwikkelingen zorgen voor ‘stillere’ transportmiddelen (zoals auto’s en vliegtuig) en dat verlichtingsarmaturen (zoals voor straatverlichting en glastuinbouw) efficiënter worden. De staat ten aanzien van stille, rustige en donkere gebieden blijft naar verwachting matig te noemen.

Definitie

Bij deze indicator wordt gekeken naar het areaal stille, rustige en donkere gebieden in Nederland.

Huidige ambities

Verspreid in Nederland zijn door het Rijk (in de SVIR) en door decentrale overheden gebieden aangewezen waar stilte, rust en duisternis moet worden nagestreefd. Een algemene kwantificering voor het ambitieniveau van deze indicator is niet beschikbaar.

Huidige staat

Nederland kent een groot aantal stiltegebieden (zie figuur 3.3). Stiltegebieden zijn gebieden waar rust heerst en waar alleen geluiden zijn toegestaan die bij het gebied horen. Gemotoriseerd verkeer, grootschalige evenementen of andere bronnen van lawaai zijn verboden en het geluid in de gebieden overstijgt de 40 decibel niet. Niet-stille gebieden bevinden zich in de buurt van wegen, spoorwegen en de aan- en uitvliegroutes rond Schiphol. In het bebouwde gebied neemt de geluidsbelasting langzaam, maar gestaag toe. Ook de komende jaren zullen de niveaus van geluidbelasting blijven toenemen.

De onderstaande figuren laten de lichtemissie zien van Nederland. Duidelijk is het verschil te zien tussen het landelijk gebied en de steden, Schiphol, de kassengebieden en het Rotterdamse havengebied. Opvallend is dat met name de provincies Noord- en Zuid-Holland over een groot aantal lichtbronnen beschikken. Lichtvervuiling kan een negatief effect hebben op mensen, maar ook op dieren.

Figuur 3.3 | Stiltegebieden [Atlas van de leefomgeving]

Figuur 3.4 | Foto van Nederland vanuit het ISS-station [Atlas van de leefomgeving]

Figuur 3.5 | Lichtemissie Nederland in 2015 [Atlas van de leefomgeving]

Referentiesituatie

Het is de verwachting dat als gevolg van het areaal stille, rustige en donkere gebieden in Nederland autonoom niet toe neemt als gevolg van de verdere economische groei. Lichtvervuiling en geluidsproductie blijft in de toekomst een knelpunt.