Kansen en risico’s | Ruimte voor klimaatadaptatie en energietransitie

Deze beleidsprioriteit zet in op een klimaatbestendige en waterrobuuste inrichting van Nederland en een voor de leefomgeving goede en kostenefficiënte energietransitie.

De beleidskeuzes bieden kansen voor de staat van het klimaat (waarbij sprake is van een negatieve autonome trend). Dit komt door het positieve effect van energietransitie op de afname van emissie van broeikasgassen en de inzet op klimaatbestendigheid en waterrobuustheid van de omgeving. Dit laatste genereert kansen voor afname van hitte en droogte en wateroverlast. Als gevolg van clustering van duurzame energie in energielandschappen en meer wind op zee kunnen natuur-, landschappelijke en cultuurhistorische waarden elders gespaard worden. Aan de andere kant zijn er ook risico’s voor de omgevingskwaliteit waarbij het voor de energietransitie benodigde ruimtebeslag leidt tot een toenemende druk op natuurlijke systemen, natuur en landschap. Ingrepen in de bodem als gevolg van de aanleg van energie infrastructuur (warmtenetten en bodemenergiesystemen) leveren risico’s voor natuurlijke systemen.

De energietransitie en klimaatadaptatie biedt daarnaast zowel kansen als risico’s voor de staat van de economische vitaliteit. Een gunstige of negatieve uitwerking hangt af van de wijze van doorwerking en uitvoering van het beleid. De energietransitie biedt bijvoorbeeld nieuwe banen en ontwikkeling in de energiesector (voldoende capaciteit op de arbeidsmarkt is tegelijk een randvoorwaarde om de ambities voor de energietransitie te halen). Windenenergie op zee kan aan de andere kant ook risico’s met zich mee brengen voor verdienvermogen en werkgelegenheid gerelateerd aan de visserij. Door in te zetten op energietransitie wordt Nederland minder afhankelijk van fossiele brandstoffen uit het buitenland; dit komt de nationale veiligheid ten goede. Tegelijkertijd wordt het energienetwerk Nederland qua veiligheid kwetsbaarder, door de afhankelijkheid van wind en zon, van een beperkt aantal kwetsbare aanlandingslocaties voor windenergie van zee. Een klimaatbestendige omgeving biedt tot slot kansen voor de kwaliteit van woonomgeving (b.v. duurzamere en klimaatrobustere woningen en voorzieningen) en ruimtelijke structuur (b.v. door het verbeteren van het energienetwerk en de kwaliteit van vestigingslocaties).